03 September 2022 Current Affairs Quiz

સમજૂતી :

• રિઝર્વ બેંક ઓફ ઈન્ડિયા (RBI) ના ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ઈકોનોમિક એન્ડ પોલિસી રિસર્ચ (DEPR) ના ડિરેક્ટર ડૉ.આશુતોષ રારાવીકરે "ઈન્ડિયન બેંકિગ ઈન રેટ્રોસ્પેક્ટ-75 ઈયર્સ ઓફ ઈન્ડિપેન્ડન્સ" નામનું નવું પુસ્તક લખ્યું છે.
• આ પુસ્તક અસવદ પબ્લિકેશન્સ પ્રાઈવેટ લિમિટેડ દ્વારા પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યું છે.
• ભારતના વડાપ્રધાનની આર્થિક સલાહકાર પરિષદના અધ્યક્ષ બિબેક દેબરોયે પુસ્તકની પ્રસ્તાવના લખી છે.
• પુસ્તકોમાં 1991 દરમિયાન LPG (એલપીજી) [ઉદારીકરણ(Liberalisation, ખાનગીકરણ(Privatization) અને વૈશ્વિકીકરણ(Globalization)] સુધારા, 1969માં પ્રથમ વખત બેંકોનું રાષ્ટ્રીયકરણ, 1991 પછી ખાનગી ક્ષેત્રની નવી બેંકોનું લાઈસન્સ, પેમેન્ટ બેંકો, નાની ફાઈનાન્સ બેંકોની સ્થાપના જેવા વિવિધ આર્થિક વિકાસને પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યા છે.

સમજૂતી :

• વિશ્વનું સૌથી મોટું ધાર્મિક સ્મારક બનવા ઉપરાંત, પશ્ચિમ બંગાળમાં વૈદિક પ્લેનેટોરિયમનું મંદિર, જે આંતરરાષ્ટ્રીય સોસાયટી ઓફ કૃષ્ણા ચેતના (ઈસ્કોન) ના મુખ્ય મથક તરીકે સેવા આપશે, વિશ્વનો સૌથી મોટો ગુંબજ પણ હશે.
• વૈદિક પ્લેનેટોરિયમ મહેમાનોને કોસ્મિક સૃષ્ટિના વિવિધ ભાગોમાં લઈ જશે.
• વૈદિક પ્લેનેટોરિયમનું મંદિર પશ્ચિમ બંગાળના માયાપુરમાં નાદિયા જિલ્લામાં છે અને એકવાર પૂર્ણ થઈ ગયા પછી, તે તાજમહેલ અને સેન્ટ પીટર્સબર્ગ કરતાં મોટું હશે.

સમજૂતી :

• હેલિફેક્સ કેનેડામાં 65મી કોમનવેલ્થ પાર્લામેન્ટરી એસોસિએશન કોન્ફરન્સમાં 55 દેશોના પ્રતિનિધિઓએ હાજરી આપી હતી.
• આ દરમિયાન, ઝાંસી લલિતપુર સંસદીય ક્ષેત્રના સાંસદ અનુરાગ શર્મા એસોસિએશનના આંતરરાષ્ટ્રીય ખજાનચી તરીકે ચૂંટાયા છે.
• CPA એ વિશ્વનું સૌથી મોટું અને સૌથી જૂનું આંતરરાષ્ટ્રીય સંસદીય સંગઠન છે.
• આમાં ભારત માટે વધુ એક બેઠક ઉમેરવામાં આવી, જેનાથી કુલ ભારતીયોની સંખ્યા ચાર પ્રતિનિધિઓ પર પહોંચી ગઈ.

સમજૂતી :

• આસામના અમલાન બોર્ગોહેન ભારતના સૌથી ઝડપી દોડવીર છે.
• ઉત્તર પ્રદેશના રાયબરેલીમાં આયોજિત 87 AIR એથ્લેટિક્સ ચેમ્પિયનશિપમાં, ઉત્તરપૂર્વ સરહદ રેલ્વેના 24 વર્ષીય અમલાન બોર્ગોહેને 100 મીટરની દોડમાં ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો.
• આ સાથે તેણે 10.25 સેકન્ડનો સમય લઈને રાષ્ટ્રીય રેકોર્ડ પણ તોડ્યો હતો. અગાઉ 2016માં અમિયા કુમાર મલિકે 10.26 સેકન્ડના સમય સાથે રાષ્ટ્રીય રેકોર્ડ બનાવ્યો હતો.

સમજૂતી :

• નાળિયેર એ બહુમુખી ખાદ્ય પદાર્થ છે.
• નારિયેળ માત્ર ખાદ્યપદાર્થોના દૃષ્ટિકોણથી જ નહીં પરંતુ ઔદ્યોગિક દૃષ્ટિકોણથી પણ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે.
• આપણે તેનો ઉપયોગ ઘણી રીતે કરીએ છીએ જેમ કે સૂકા નાળિયેરનો ઉપયોગ વિવિધ પ્રકારની વાનગીઓ બનાવવા માટે થાય છે.
• આ જ નાળિયેર પાણીનો ઉપયોગ પીવા સિવાય ઘણી બધી વસ્તુઓમાં થાય છે.
• જો તમારે ટેસ્ટી થાઈ કરી ચટણી બનાવવી હોય નાળિયેર વિના તેને સ્વાદિષ્ટ બનાવવાની કલ્પના કરી શકાતી નથી.
• નારિયેળ સ્વાસ્થ્ય માટે ખૂબ જ ફાયદાકારક છે.
• નાળિયેરની ખેતી કરીને લોકોને સારી રોજગારી મેળવે છે. તેથી જ વિશ્વ નારિયેળ દિવસ દર વર્ષે 2જી સપ્ટેમ્બરે ઉજવવામાં આવે છે.

સમજૂતી :

• રિલાયન્સ ઈન્ડસ્ટ્રીઝના ચેરમેન મુકેશ અંબાણીએ ગુજરાતના હજીરા ખાતે ભારતના પ્રથમ અને વિશ્વના સૌથી મોટા કાર્બન ફાઈબર પ્લાન્ટના નિર્માણની જાહેરાત કરી છે.
• એક્રેલોનિટ્રાઈલ ફીડસ્ટોક પર આધારિત પ્લાન્ટની ક્ષમતા 20,000 MTPA હશે.
• એકંદરે, ઓઈલ ટુ કેમિકલ સેગમેન્ટમાં (02C), અંબાણીએ હાલની અને નવી મૂલ્ય શૃંખલાઓમાં ક્ષમતાઓ વિસ્તારવા માટે આગામી પાંચ વર્ષમાં રૂ. 75,000 કરોડના રોકાણની જાહેરાત કરી છે.
• આ મૂલ્ય સાંકળો છે - પોલિએસ્ટર મૂલ્ય સિરીઝ, વિનાઈલ સિરીઝ અને ન્યૂ મટિરિયલ્સ પ્લાન્ટનો પ્રથમ તબક્કો 2025માં પૂર્ણ થશે.

સમજૂતી :

• નાગેશ સિંહને થાઈલેન્ડમાં ભારતના રાજદૂત તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે.
• ભારતે થાઈલેન્ડમાં તેના નવા રાજદૂત તરીકે વિદેશ મંત્રાલયના સંયુક્ત સચિવ નાગેશ સિંહની નિમણૂક કરી છે.આ માહિતી વિદેશ મંત્રાલયે આપી છે.
• વિદેશ મંત્રાલયના સંયુક્ત સચિવ નાગેશ સિંહને થાઈલેન્ડમાં ભારતના રાજદૂત તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે.
• નાગેશ સિંહ અગાઉ વિદેશ મંત્રાલયમાં પ્રોટોકોલ ચીફ હતા. તેઓ ઉપરાષ્ટ્રપતિના ઓ.એસ.ડી પણ રહી ચૂક્યા છે.
• નોંધનીય છે કે નાગેશ સિંહ ભારતીય વિદેશ સેવાના 1995 બેચના અધિકારી છે, જેમણે એટલાન્ટામાં ભારતના કોન્સલ જનરલ તરીકે સેવા આપી છે.

સમજૂતી :

• ભારતે તાજેતરમાં પર્યાવરણ, વન અને આબોહવા પરિવર્તન મંત્રાલય દ્વારા પ્રસ્થાપિત જૈવવિવિધતા સંરક્ષણ પર નેપાળ સરકાર સાથેના સમજૂતી પત્રને મંજૂરી આપી છે.
• આ એમઓયુનો ઉદ્દેશ્ય વનસંવર્ધન, જૈવવિવિધતા સંરક્ષણ અને આબોહવા પરિવર્તનના ક્ષેત્રમાં સહકારને મજબૂત કરવાનો છે.

સમજૂતી :

• યુએસ સ્પેસ એજન્સી નાસાનું "મૂન રોકેટ" 29 ઓગસ્ટે તેની યાત્રા પર રવાના થવા જઈ રહ્યું છે.
• આ 322 ફૂટનું સ્પેસ લોંચ સિસ્ટમ રોકેટ નાસા દ્વારા બનાવવામાં આવેલ સૌથી શક્તિશાળી રોકેટ છે.
• તે નાસાના "એપોલો" મિશન પછી લગભગ અડધી સદી બાદ ચંદ્રની ભ્રમણકક્ષામાં ખાલી "ક્રુ કેપ્સ્યૂલ" મોકલવા માટે તૈયાર છે.
• એપોલો અભિયાન દરમિયાન 12 અવકાશયાત્રીઓ ચંદ્ર પર ઉતર્યા હતા.
• જો આ છ સપ્તાહની ટેસ્ટ ફ્લાઈટ સારી રીતે ચાલે તો અવકાશયાત્રીઓ થોડા વર્ષોમાં ચંદ્ર પર પાછા આવી શકે છે.

સમજૂતી :

• હવામાંથી પાણી ઉત્પન્ન કરવાની ટેક્નોલોજી દ્વારા મધ્ય રેલવેના મુંબઈ ડિવિઝનના છ રેલવે સ્ટેશનો પર હવે પીવાનું પાણી ઉપલબ્ધ કરાવામાં આવશે.
• આ ટેક્નોલોજીને સંયુક્ત રાષ્ટ્ર દ્વારા માન્યતા આપવામાં આવી છે.
• મેઘદૂત એ એટમોસ્ફેરિક વોટર જનરેટર (AWG) ઉપકરણ છે જે પાણીની વરાળને તાજા અને સ્વચ્છ પીવાના પાણીમાં રૂપાંતરિત કરવા માટે નવીન ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ કરે છે.
• તે મશીન ચાલુ કર્યાના થોડા કલાકોમાં પાણી બનાવવાનું શરૂ કરે છે અને દિવસમાં 1000 લિટર પાણીનું ઉત્પાદન કરે છે.
• આ ટેક્નોલોજી 18 થી 45 ડિગ્રી સેલ્સિયસ તાપમાન અને 25 થી 100 % ટકા ભેજ સુધીની પરિસ્થિતિઓમાં સફળ છે.